Liberaal Joodse Gemeente Rotterdam.

01 oktober 2022 | 6 Tishri 5783

Acharee Mot-Kedosjiem

Acharee Mot-Kedosjiem

Er mag eigenlijk best wel veel volgens Tora. Seks bijvoorbeeld, of alcohol drinken en vlees eten. Allemaal binnen de grenzen van de halacha natuurlijk. Dat schrijft Nachmanides (Ramban, 13e eeuw) in zijn commentaar op het begin van de sidra “kedosjim”. Dat wil niet zeggen dat geheelonthouder-zijn verkeerd is of dat Jodendom een probleem heeft met vegetarisme. Het betekent wel dat, wanneer de Tora zegt “Heilig moet je zijn, want Ik, de Eeuwige ben heilig” (Wajikra [Leviticus] 19:1) dat zeker niet is bedoeld als een oproep om je terug te trekken uit het gewone bestaan. Een heilige is niet per se een asceet. In de Tora heeft ascetisme maar een heel beperkte plaats.

Nachmanides heeft een duidelijke bedoeling met zijn prikkelende commentaar dat ik hierboven met plezier parafraseerde. Hij gebruikt het om te laten zien dat de interpretatie die de Talmoed geeft niet het laatste woord is. De Talmoed zegt juist dat heilig zijn juist wèl betekent dat je je moet afscheiden. En, zegt Nachmanides, dat is niet verwonderlijk, dat is wat de Talmoed steeds wil. “Afgescheiden” in het Hebreeuws, is “Proesjiem”. Wij kennen dat woord beter zoals het elders voorkomt, “Farizeeën”. En dat is de stroom in het Jodendom waar de Misjna en de Talmoed uit zijn voortgekomen.

Maar wat betekent het dan wel? Je kunt de rest van het hoofdstuk lezen als een nadere uitleg van hetgeen je geacht wordt te doen. Daar zit een aantal dingen tussen die in het eerste gezicht makkelijk lijken. Maar eigenlijk zijn het ook zaken waar wij heel vaak de hand mee lichten. Ontzag hebben voor je ouders (wie kan zeggen dat hij of zij dat altijd had) of de Sjabbat houden. Of iets dat voor veel mensen geldt als een soort samenvatting van de hele Tora, je zult je naaste liefhebben als jezelf. (Wajikra [Leviticus] 19:18). Het laatste is de tweede helft van een vers dat begint met “Je mag geen wraak nemen of een wrok koesteren tegen je volksgenoten”. Wie kan zeggen dat hij of zij nooit wrok koestert?

Heilig zijn is dus iets anders dan je afkeren van het goede dat ons menselijk bestaan ons biedt. Het is blijkbaar ook niet een opdracht om je hele leven te wijden aan het dienen van God.

Het heeft wel te maken met matiging. Er mag veel, maar er zijn grenzen. Het zijn de alledaagse zaken die zo makkelijk lijken maar zo moeilijk zijn om goed te doen. Die tellen echt. Heiligheid is de oproep om na te denken over de manier waarop je je leven van alledag leeft.

Simpele dingen, van die dingen waar ieder weldenkend mens wel van vindt dat het goed is om te doen, zoals je ouders eren en niet te veel boos zijn op iemand in je omgeving. Het is allemaal bijna net zo "makkelijk" als anderhalve meter afstand houden in de supermarkt. Toch een beetje afscheiden. En daar komt Nachmanides ook op uit.

Nieuws

Fotoalbum toegevoegd: installatie Rabbijn Peter Luijendijk op 19 juni 2022 Lees meer >>
De Rabbijn legt uit: Offer... Lees meer >>
Fotoalbum toegevoegd: op Sjabbat 21 mei 2022 nam Albert afscheid als rabbijn van onze LJG Lees meer >>

oktober

  • <  
  •   >
z m d w d v z
 
 
 
 
 
 
1
 
2
 
3
 
4
 
5
 
6
 
7
 
8
 
9
 
10
 
11
 
12
 
13
 
14
 
15
 
16
 
17
 
18
 
19
 
20
 
21
 
22
 
23
 
24
 
25
 
26
 
27
 
28
 
29
 
30
 
31