Liberaal Joodse Gemeente Rotterdam.

27 september 2021 | 21 Tishri 5782

Bo

Bo

De vraag naar de oorzaak van het kwaad in de wereld is voor mij geen theoretische, filosofische vraag. Ik behoor tot de generatie die leeft in de slagschaduw van de Sho’a. De bevrijding van Auschwitz die wij afgelopen week herdachten is door mijn vader daadwerkelijk meegemaakt. Wij leven zelf weer in tijden waarin wij mensen moedwillig en, voor ons in ieder geval betekenisloos, zien kiezen voor de destructie van levens van anderen. De vraag naar de oorzaak van het kwaad is wat doorklinkt in de eerste woorden van de sidra van deze week, wanneer God tegen Mosjé zegt dat hij naderbij moet gaan, naar de Farao. Hoewel, of misschien wel juist omdat “Ik zijn hart heb verhard”. Wij ervaren het kwaad in de wereld als iets dat van buiten komt en waartegenover overredingskracht of goede woorden geen standhouden. Maar als het kwade zo groot is, heeft het dan voor ons zin om te proberen er iets aan te doen? Hebben woorden zin, of alleen wapens? Werken voor vrede betekent vaak dat je in gesprek moet gaan met degene die je ziet als de vertegenwoordiger van het kwaad. Moet je dat doen, of wordt je dan alleen maar deel van het kwade?

Levi Jitschak van Berdichev, een van de belangrijkste Chassidische leraren, vraagt zich af waarom het dan toch juist was van Mosjé om naar Farao te gaan. In het antwoord zegt hij dat er onderscheid is tussen, aan de ene kant, mensen die volharden in hun wil om het kwade te doen, zelfs wanneer het iedereen duidelijk is dat dit leidt tot hun eigen destructie en, aan de andere kant, mensen die plotseling tot nieuw inzicht komen. Beide, de volharding tegenover het redelijke en de plotselinge inkeer, ziet Levy Jitschak als een wonder, een daad van God. Levi Jitschak vergelijkt het met het verhaal van Poerim waarin Haman, net zoals Farao, niet meer in staat is om zijn eigen lot ten goede te keren, terwijl het koning Achasjwerosj is die juist wel vatbaar is voor rede. Wij mensen kunnen niet van te voren weten of we met de een, of met de ander te maken hebben.

“En als je dan zegt”, zegt Levi Jitschak, “waarom zou ik persoonlijk naderbij gaan tot een kwade mens? Dan zegt Hij, omdat Ik zijn hart heb verhard. Maar ook heb ik de vele goede middelen en eigenschappen om het ten goede te laten keren, ook voor mijn volk Jisraël”.

Nieuws

Fotoalbum toegevoegd: Dagtocht Rotterdam op 25 augustus 2019 Lees meer >>
Fotoalbum toegevoegd: Poerim 5780 Lees meer >>
De Rabbijn legt uit: Offer... Lees meer >>

september

  • <  
  •   >
z m d w d v z
 
 
 
1
 
2
 
3
 
4
 
5
 
6
 
7
 
8
 
9
 
10
 
11
 
12
 
13
 
14
 
15
 
16
 
17
 
18
 
19
 
20
 
21
 
22
 
23
 
24
 
25
 
26
 
27
 
28
 
29
 
30